tImgnt¡mSv bqWnthgvknän Imâo\n \n¶v Hê Nmbbpw æSn¨v Imip sImSpçt¶cw _m_pth«t\mSp tNmZn¨p: ""ap¶nse B tem«dn hn¡W At§cvsS HcnâÀh} FSv¡s«? \½¡v Assk³saâmbn«v sh¡m\m.'' _m_pth«³ Hê Nncn Nncn¨p. F¶n«p ]dªp. ""FSvt¯mfo, ]t£ Hmtcm¶v tNmZn¨väv t]Sn¸n¡NTa ]mh¯ns\, tNmbv¨m aXn. ]dªp Xêw''. Hcnfn`y¨ncn Nncn¨v ]pd¯nd§n. CâÀh} Atd©v sN¿p¶Xnsâ H^ojy s̸v ]mfn. C\n \½sS kz´w ssÌ Xs¶ þ CSn¨p tIdÂ.
t\sc sN¶v tNmZn¨p. "amtj, \½fv Hê tPWenkw ÌpUâm. Hê Assk³saân\v sh¡m³ amjnsâ HcnâÀh} Xtcm? HìÃym, sImÀ¨v t\cw hÀ¯m\w ]dªncn¡em'. "Hm!'. Hê KmÔn¨ncn Nncn¨v KwKm[tc«³ ]dªp. "D¨ív h¶m _p²nap«mthm?' "CÃ.' AXnëw adp]Sn AtX KmÔn¨ncn Xs¶.
KmÔn¨ncn F¶v shdptX ]dªXÃ. ap¶n tIcfkÀ¡mcnsâ `mKyw hnÂç¶ tem«dnIfpambn bqWnthgvknän Imâo\në ap³]n Ccníp¶ Im¼knsâ kz´w KwKm[tc«\v \à KmÔnOmbbpv. Nncnçt¼mÄ {]tXyIn¨pw. Cê]s¯«v hÀjambn Ct±lw bqWnthgvknän Imâo\në ap³]n "\msfbmWv,\msfbmWv' F¶ £Wn¨phê¯epIfnÃmsXbpw, Cê]Xv an\nän\v Hmtcm t{Um \S¯p¶ A\ykwØm\tem«dnIfpsS {]tem`\§fnÃmsXbpw tem«dnIÄ hnÂçì.
F«p ktlmZc§fn aq¶ma\mb KwKm[c³ ]Tn¨Xpw hfÀ¶XpsaÃmw {InkvXy³ tImtfPn\Sp¯pÅ A½mhsâ ho«nemWv. ]Xnaqì hbÊpÅt¸mÄ A½ acn¨p. Aѳ cmaXv sImph¶ Ffb½bn cv A\nb³amêw Iq«n Bdv Béw cv s]®pw. A½mh³ skâv hn³kâv tImf\n kvIqfn t^mÀam\mbnêì. B kzm[o\¯n skâv tPmk^vkv kvIqfn AUvanj³ In«n. 1958þ Fkv.Fkv.FÂ.kn ]mÊmbn.
"A¨m¨³ ChvSvs¯ shey \m«p{]amWnbmbn\n. ]ns¶ B kzs¯mt¡ GSt¸msb¶v Hmdv¡s¶ AdnªqSq. AÑ\v Irjnbmbncv¶v. A½ma³ sImtmbn ]Tn¸n¨Xm s¶. As¶ms¡ Fkv.Fkv.FÂ.ko ¶v ]dªm shey Imcym. A¶s¯ C.Fkv.FÂ.kn aXn kvIqÄ So¨dmhm³. Csâ sImtd sN§mbnamcv A§s\ kvIqÄ So¨dmtbmcvv. Ft´m, \½sf tbmKw. As¸m A§s\ tXm¶oe. ]nt¶w ]Tn¡W¶m tXm¶oXv. ]ns¶, IemcwK¯v shey XmÂ]cymbncv¶v. AXpw sImv \S¡tWsâ FtSev PohnXw §s\ t]mbXv {i²n¨oe.'
"IemcwKw ¶v ]dªm ´m? \mSIw H¡ym?'
"\mStImw mbn\n. AXÃ. Rm³ æ«ymhv¼w "cmcn¨³ F¶ ]uc³' ¶ kn\ntaev A`n\bn¨p. AÐpÄ e¯o^v s¶mê¯\mbn\n AXnev sabn³."
'cmcn¨³ F¶ ]uc\nev Bcmbn«m?"
'AXnev cmcn¨³ ¶ æ«os\ Iqhv¶ Hê cwKv. AXnev sImd¨v æt«yfnev Hcmfmbn«m. F\n¡v sImd¨v UbtemsKms¡ mbn\n."
'Fs´m¡ym UbtemKv? HmÀ½tm?"
'AsXmìw HmÀ½Ã|t«y. ]tÃ. A¶s¯ ]S¯nsâ jq«nwKv C¶s¯t¸mse A{X Ffps¸m¶zÃmbvë. shÅ t_mÀUv sh¨näv C§s\ shbnensâ shfn¨w apJ¯n¡v X«n¨n«m sseäv m¡tWbv. AXn\s¶ t]mhpw sImtd t\cw. A§s\.."
]¯mw ¢mÊv ]mÊmbXnë tijw KwKm[c³ {InkvXy³ tImtfPn\Sp¯p Xs¶bpÅ \mbnUpamêsS ho«n æ«nIÄ¡v S}js\Sp¡m³ t]mbn¯pS§n. Cw¥ojpw IWçamWv hnjbw. amkw ]Xn\©p cq] In«pw. ho«nse Nnehpw Ign¨v ]ns¶bpw I¿n tamiaÃm¯ Hê XpI _m¡n. AXp sImv kn\na ImWemWv {][m\ tlm_n. BZyambn Hê kn\na Imé¶Xv sslkvIqfn ]Tnçt¼mgmWv. 1957þ "lw ]³Nn FIv Um tI' F¶ kn\na. {Iu¬ Xntbädnembnêì tjm. A¶t¯msS a\Ên Ibdn¸änbXmWv kn\nam¡¼w.
"A¶v aebmfw kn\naItf¡mÄ IqSpX hcv¶Xv lnµow Xangpw kn\naIfm. Zneo]v æamdntâw tPmWnhm¡dntâw kn\naIfmbncv¶v IqSpXenãw. Zneo]v æamdnsâ A`n\btà A`n\bw. tPmWn hm¡dnsâ 'kÀ tPm tXcm NIvcmtb" s¶mê ]m«v Ivävtm? AXp t]mes¯mê ]m«pw 'a[p_³ taw cm[nIm \mtN tc" bpw Hê t]mse ]mSm³ d^n km_ns\s¡mÃmv thdmscs¡mv ]äpw? ]ns¶ Xangv kn\na. sPan\n KtWi³, inhmPn KtWi³. ]t£ F\¡v Aìw Cãw \½sS FwPobmdns\bm.'
]n¶oSv æd¨v Imew tNfmcnbn Xs¶ Hê Nn«n¡¼\nbn A¡uâmbn tPmen t\m¡n KwKm[tc«³. At¸mgmWv Hê IeymWsams¡ Ign¡Wsa¶v tXmì¶Xv. eoe F¶mWv `mcybpsS t]cv. cm¬æ«nIfpv. Hcmfv kao]¯p Xs¶ Im¡t©cnbn kz´w _nkn\Êp \S¯pì. cmas¯bmÄ Hmt«m ss{UhdmWv. Nn«n¡¼\n ]n¶oSv samdt«mdnbw h¶s¸m s]mfnªp. ]ns¶ ætd¡mew tXªn¸e¯p Xs¶ ]qt¡m«pw]Snbn Hê tdj³ jm¸nse IWs¡gp¯pImc\mbn«mbnêì thjw. AhnsS \n¶mWv tem«dn hnÂ]\ F¶ Bibw hê¶Xv. tdj³ jm¸n D¨ív Hgnhp hê¶ t\cw t\m¡n bqWnthgvknän Imâoë ap¶n æd¨v tem«dnbpw sImv h¶ncnípw.
"´m hsS? CâÀh} BWtÃ?' HcmÄ Imâo\nsâ hmXnen {]Xy£s¸«p. "AsX.' Rm³ adp]Sn ]dªp. "AtXbv, KwKm[tc«m, §fv hvsS Ccn¡m³ ImcW¡mc³ Bcm¶v ]dªpsImSp¡o. Hmsc hvsS Ccn¡m³ k½Xn¨Xv Rm\m. Ct¶mSmWv h¶v tNmbv¨Xv CXnsâ ap¶nenêt¶ms« ¶v. h¶ hgn ad¡tÃy.' F\n¡v æd¨v \ockw tXm¶n. Xncn¨v KwKm[tc«sâ apJw t\mçt¼mÄ tZjy¯nsâ IWnI t]mepanà apJ¯v. Gsd kuayamb B Nncn Xs¶ At¸mgpw.
"Ben s¶mcmfm BZyw Cu Imâo³ \St¯yÀ¶Xv. Abmfm C\n¡v Hê CXnsâ ap¶nsemê Ìqfn«v X¶n«v BZyw ChvsS Ccvt¶mfm³ ]dtªbv. sImtd¡mew ap¼m AXv. IrXymbnäv ]dªm F¼¯ncnev. Aìw Cìw Rm\n§s\bm. FhvtSepw Hê h¡mWmbmev AXv XWv¸n¡m\m BZyw t\m¡zm. AX§s\¯¶ytà thണ്ടXpw? C§s\ FÃmtcmSpw apjn¨ev ]dªv«v F´n\m? BsI C¯ncnt¸m¶Xtà PohnXw. AXnen§s\ ap¡m ]èw htÃmtcmSpw ]I sh¨nsä´n\m? CtÃ?" F\nç¯cw In«nbnÃ. adp]Snbmbn Hì Nncnímt\ IgnªpÅq.
]gbIme aebmfkn\naIfpsS Bcm[I\mWv KwKm[tc«³. t{]w\koÀ ImWm³ \à kpµc\mbnês¶¦nepw A`n\b¯n kXy³ amjmWv \ÃsX¶mWv aq¸êsS A`n{]mbw. 'sicn¡v kXy³ amjv \ÃWw Idv¯väv Hê a\vjy\m. AXÃtÃm, A`n\btà Imcyw. \oeçbnenev, kXy³ amsj A`n\bw F´m. AXnse ]m«vIfpw tI¡m³ Fs´mcn¼mWv. "FÃmêw sNmÃWv' ¶v ]dbv¶ ]ms«m¡ytà BZys¯ aebmf¯nsâ aWÅ ]m«vIfv. B ]m«v BZyw Pm\Inbt½s\s¡mv ]mSn¡W¶mbncv¶v cmapImcym«n\v. A¸w cmLh³ amjv ]dªv, thm, Pm\½ tUhnUv ]mSym aXo¶v. tI«nävm B IY?". Csöv Rm³ sasà Xebm«n. KwKm[tc«\n§s\ ]Xnª kzc¯n IY ]dbp¶Xp tIÄ¡mëapsmcn¼w.
']s¯ Fkv.Fkv.FÂ.kn s¶ms¡ ]dªm hey ImcytÃ? ¶v«v Ft´ tPmens¡mìw {ian¨nÃ?"
'{ian¡mbvI AÃ. ]mÊmb HSt\tbm, Asæn Csâ \ø³ Imet¯m tPmeos\¡m {][m\mbnäv sImv \S¶Xv \mSI§fpw kn\nabpw BWv. FSív aebmfw hnZzm\mbnäv t]mÌembn«v ]Tn¨p. ]t£ AXnsâ ]co£ FgvXoe."
'AsXt´?"
'A¶§s\ tXm¶oe. A¶v B ]co£ ]mÊmbncvs¶¦nev CusS tXªn¸ew kvIqfnev Hê aebmfw hm[ymcvsS HgnhvÅXv F\n¡v Xcm¶v ]dªXm. As¶t´m, tXm¶oe. Cs¸m Hê kvIqÅv So¨dmbnäv tIdm³ F{X e£w sImSv¡Ww? As¶\n¡v shdvsX In«zmbnêì. ]t£ C¸s¯ æt«yfv aebmfw sImc¨v sImc¨v ]dbv¶ tIç¼w A¶v hm[ymcmbnäv t]mhmbvë ¶v tXmìw. CusbSív CuS bqWnthgvknäoev tPmensbSv¡v¶ Hê sNdv¸¡mc³ Ct¶mSv h¶v«v jq ¶ hm¡nsâ aebmfw tNmZn¨p. sNê¸nt\¡mÄ \ÃXv ]mZpIw ¶msW¶v Rm³ ]dªt¸m Hm³ t¶mSv tNmbv¡m, B hm¡nsâ AÀYw æäw ¶tà ¶v. Rm³ tNmbv¨p. Aà sN§mbo, As¶sbms¡ Bcm bqWnthgvknäoseSv¯Xv ¶v. Hm³ "]mXI'¯n\m ]mZpIw ¶v ]dªtXbv".
']ns¶sbs´ms¡ tPmením {ian¨Xv?"
'ChsS bqWnthgvknäo Xs¶ ]}Wnsâ XkvXntI¡v hnfn¨Xm. CâÀh}w Ignªv Ahkm\w Ahcv ]dªp, F\n¡v tPmen Xcm¼äqem¶v. Fkv.Fkv.FÂ.kn tXmtämscbpw AXn¯msg DtÅmtcw amt{X Hmcv¡v B tPmeoev FSv¡m¼äq¶v. ]ns¶ ÌmänÌn¡Â Un¸mÀ«vsaân emÌvt{KUmbn«pÅ tPmeosS CâÀh}hn\v t]mbn. A¸w Csâ IqsStÅmscms¡ _osb¡mêw _ot¡mapImêw. At¸m Rm\hnSps¯ Hm^oktdmSv tNmbv¨v, Cs¶´n\m CâÀh}hn\v hnfn¨Xv, Rm³ shdpw ]¯mw¢mÊtà ¶v. At¸m Abmfv ]dªv, Aà KwKm[c³, bq BÀ HmÄUv Fkv.Fkv.FÂ.kn ¶v. " KwKm[tc«sâ hmçIfn Nncn.
']ns¶s´ms¡bm ]gb tImgnt¡mSns\¸än KwKm[tc«sâ HmÀaIÄ?"
']gb tImgnt¡m«tÃ, A¶s¯ hey hey BÄ¡mscÃmw. Fkv.sI.s]msä¡mSv, Xnt¡mSnb³, F³.]n apl½Zv.. F³.]n bptSw, Xnt¡mSnbtâw Hs¡ \mSI§fv icnív \½sf s\©n sXmSWXtÃ.."
'Ahscsbms¡ ]cnNbmbnêt¶m?"
'Gbv, Ahscms¡ hey BÄ¡mctÃ. Xnt¡mSnb³ aIfv ]pjvt]sâ ssI ]nSn¨v \S¶v t]mWXv ImWevv. ]ns¶ Fkv.sI bpw. Gähpw shey Imcyw. Hmcvs¡mìw hey BfvIfm¶vÅ Hê PmtSw CÃmbnêì."
']ns¶bmscms¡bm ]cnNbÅhcv?"
']cnNbw \½sS æXnch«w ]¸qs\. icnív ]¸qsâ t]cv ]ZvaZfm£³ ¶tÃ. `mÀKho\neb¯nev A`n\bn¨t¸m t]ê amän ]¸q¶m¡n. ]¸pþthéþæªmh F¶v Xs¶bmbncv¶v ]dbzm. æªmh "\mbê ]nSn¨ ]penhmen'sems¡ lmkythj¯nev A`n\bn¨v«vtÃm. æªmtht\w \à ]cnNbmbncv¶v".
]gb ]m«pItfmSpw KwKm[tc«\v henb I¼amWv. ""]qÀt®µpapJntbmS¼e¯n sh¨p ]qPn¨ Nµ\w Rm³ tNmZn¨p, I¬aWnbXp tI«p \mWn¨p\mWn¨p ImÂ\Jw sImsmê hc hc¨p'' F¶v tI«m¯s¶ B Nn{Xw \½psS a\Ên sXfnªphcntÃsb¶v tNmZnípì KwKm[tc«³. C¶t¯ GXv ]m«p tI«mem A§s\sbmê Nn{Xw In«pI. hbemÀþtZhcmP³ F¶ Iq«psI«p Xs¶bmWv KwKm[tc«\v ]Yyw. {ioæamc³ X¼ntbbpw CãamWv. tbipZmkns\bpw {_Òm\µs\bpamWv KmbIcn ]Yyw. "XmcIcq]nWn'sbms¡ F{X tI«mepw aXnhcnÃ. tImgnt¡mSv AÐpÄJmZdnsâ "F§s\ \o adçw' F¶ ]m«p tI«m C¸gpw I®p\ndbpw KwKm[tc«\v. "_m_p¡sbms¡ Hê æ¸n IÅn\v thn sNbvXp sImSp¯ ]m«vIfm C¸w \½fn§s\ BtLmjn¡v¶Xv. Pohn¨n궸w aq¸sc Bêw Xncnªpt\m¡oe. Ahkm\Ime¯v IeymWhoSpIfnev ]mSm³ t]mbnäm aq¸cv IªnæSn¨ncv¶Xv. A§s\¯s¶ Bêw t\m¡m\neymsX acntIyw sNbvXv.' KwKm[tc«sâ hmçIfn thZ\.
"C¸gs¯ Hm¬sse³ tem«dnIfntÃ? AXp \ÃXmtWm?'
"At¿m, AsX§s\bm \ÃXmhv¶Xv tamtf. Rm\nhnsS C{X Imembnäv kÀ¡mÀ tem«dn amt{X hnän«pÅq. Hmtcm Cê]Xp an\nsäms¡ sh¨v NqXpIfnbtà Cu ]pXnb tem«dnsbms¡? Pohn¡mëÅ Imipsh¨v NqXpIfnçt¼mse tem«dn hm§n¨m \t¶m? \½¡nsXmê hêam\amÀKm. CXnsâsbms¡ t]cnev BgvtNev \Sì h¶nê¶ _m¡n tem«dnsbms¡ \nÀ¯ote. shey _p²nap«mbn. F¶mepw \mSp \¶m¡m\m¶tà kÀ¡mcv ]dbv¶Xv. Bs«.' KwKm[tc«³ \nizknçì.
"ChvSv¶v tem«dn hm§o«v F{X t]À¡v k½m\Sn¨v«vv?'
"A§s\ hey sXmtIsâsbmìw CXp hsc ASn¨n«nÃ. ¶mepw BÄ¡mcv hm§pw. FÃmÀçw Ct¶mSv kvt\lm. Hê {]mhiyw 5000 cq] BÀt¡m ASn¨v«vv. t]tcmÀaey'.
"Cê]s¯«v sImÃmbntà KwKm[tc«m ChnsS? amdnamdnhê¶ sImtd¡mes¯ tImtfPv PohnXw IntÃ? F´m A`n{]mbw?'
"Ct¸m¶Ãm F¸gpw ChvSvs¯ æt«ymÄ¡v Cs¶ kvt\lm. 'ÌpUâv" amKknsâ {]Imi\¯n\v BZys¯ tIm¸n Ct¶mtScv¶v æt«yfv Gäphm§m³ ]dªXv. AXnev Cs¶¸än Hê teJt\mw mbncv¶v. ]ns¶´m, ]s¯ æt«ysf hn¹h¯nëw Nn´IÄçw AÀYmbncv¶v. Cs¸ms¯ æt«yfv¡v AXn¯ncn sImdtªm s¶mê kwibw. hnfn¡v¶ ap{ZmhmIyw F´n\m, BÀçtho«m, F´m AXnsâ AÀYw s¶ms¡ a\Ênem¡Ww. ChvsS C§s\ Fs´¦nepw {]iv\¯nev s]«p t]mb æt«yfv ]ns¶ h¶v«v Ct¶mSv ]dªv«vv, "s]«pt]mbXm KwKm[tc«m' s¶ms¡. HmtcmsSmt¡w Rms\mt¶ ]dªpÅq. PohnXw ChvsS XoÀ¶nÃ. C\ov \n§s¡ms¡ Pohn¡m³ _m¡n. AXv sXäpIfv sN¿mv, \¶mbnäv Pohn¡y. ChvsS ]Tn¡W æt«yÄs¡mt¡w KpUv tImÎv kÀ«n^n¡äv In«t« ¶m Csâ {]mÀY\. FÃmêw \¶mbn hct« ¶v."
Imâo\n \n¶v hm§nb Nmbbpw ]cn¸phSbpw Ignç¶Xn\nsS Rm³ At\zjn¨p. 'BsI sam¯w ]dbmsW¦nÂ, F´m KwKm[tc«m PohnXw?"
Hê \nanjw Nn´n¨v KwKm[tc«³ adp]Sn ]dªp. '\ÃXv Xs¶. Hcn¡epw hnNmcnímsX C§s\ æt«yÄsS kvt\tlmw, hey X«pw ap«pw HìÃymv Hê PohntXmw X¶ntà Cuizc³. AXp Xs¶ hey Imcyw. ]ns¶ Hê {]mÀY\tb DÅq. \½sS hbemÀ FgpXnb t]mse þ "Cu at\mlcXoc¯p Xêtam C\nsbmê P·w IqSn'....